Notice: Constant WP_DEBUG already defined in /www/wp-config.php on line 93 Nederlandse klimaatwet ontoereikend door groeiende veeteelt – Nota Bene
Nederlandse klimaatwet ontoereikend door groeiende veeteelt

Nederlandse klimaatwet ontoereikend door groeiende veeteelt

Op 27 juni 2018 werd de Nederlandse Klimaatwet aangenomen. Met de ambitieuze Klimaatwet wordt gestreefd naar een vermindering van de uitstoot van broeikasgassen van 95 procent in 2050, ten opzichte van 1990. Dat doel zal echter niet bereikt worden, doordat er in die wet te weinig rekening wordt gehouden met de toenemende veeteelt en de groeiende uitstoot van broeikasgassen die daarmee gepaard gaat.

De wereld staat in brand. Letterlijk. Eind juli werd er internationale hulp gevraagd voor de enorme bosbranden binnen de Noordpoolcirkel, die zich uitbreidden tot Zweden. In het noorden van Siberië werd het 32 graden, 22 graden warmer dan normaal in deze tijd van het jaar. Bovendien is de hittegolf in Japan uitgeroepen tot een natuurramp. Volgens de krant The Japan Times eiste deze hittegolv van 77 mensen het leven en zijn er 30.000 mensen opgenomen in het ziekenhuis. Een temperatuur van 41.1 graden Celsius werd aantikt in de stad Kumagaya, 40 kilometer ten noordwesten van Tokio. Daarmee is het warmterecord van het land verbroken. Ook maakte Afrika zijn hoogste temperatuur ooit mee. In de stad Ouargla, Algerije werd het maar liefst 51.3 graden Celsius. Het record dat op 13 juli 1961 in Marokko is gevestigd is daarmee verbroken. Ook dichter bij huis is het warm: het is in Nederland nooit droger geweest dan in deze zomer, zo meldt het KNMI. Dit zijn slechts enkele voorbeelden van de extreme weersomstandigheden die de wereld te verduren heeft. Het breken van warmterecords is echter niet incidenteel.

Nu wil het kabinet de klimaatverandering beteugelen door de uitstoot van broekkasgassen drastisch in te perken met behulp van de Klimaatwet. Er is echter geen rekening gehouden met de exponentiële bevolkingsgroei en de toenemende vraag naar vlees van de bevolking. Het voorgenomen doel zal daarom niet bereikt kunnen worden. Bovendien worden in het 89 pagina’s tellende Voorstel voor hoofdlijnen van het Klimaatakkoord slechts enkele regels gewijd aan actie op het gebied van veeteelt. Er wordt geen aandacht besteed aan de noodzakelijke vermindering van de hoeveelheid veeteelt voor het behalen van de klimaatdoelen.

In 1927 waren er nog maar 2 miljard mensen op aarde. Dat aantal verdriedubbelde binnen 62 jaar tot 6 miljard mensen in 1999. Volgens de prognose van de Verenigde Naties zal dat aantal stijgen tot circa 10 miljard in 2050. 

Binnen vijftig jaar is de gemiddelde hoeveelheid vlees die per persoon geconsumeerd wordt bijna verdubbeld, van 23 kg in 1961 tot 43 kilo in 2014. Vooral in ontwikkelende regio’s zoals Zuid-Amerika, Afrika en Azië is een toename van vleesconsumptie te zien. Een recent onderzoek van de Verenigde Naties voorspelt  dat in 2050 de wereldvleesconsumptie met 76 procent zal stijgen.

Deze toenemende vleesconsumptie is met name zorgelijk, omdat vee veel broeikasgassen uitstoot. Volgens het onderzoek van de Worldwatch Institute, een gerespecteerd milieuonderzoeksinstituut, is veeteelt schuldig aan de uitstoot van 51 procent van alle broeikasgassen.

De Nederlandse overheid is daarmee te terughoudend met het erkennen van de gevaren van   broeikasgassen die door de veeteelt vrijkomen. Volgens een onderzoek van de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties is vee namelijk verantwoordelijk voor de uitstoot van 37 procent van alle door mensen veroorzaakte methaangassen. Dat gas houdt volgens de Global Carbon Project, een groep klimtonderzoekers, 28 keer meer warmte vast dan koolstofdioxide. Het is zorgelijk dat er veel meer aandacht wordt besteed aan het broeikasgas dat minder schadelijk is voor het milieu. Voor het terugdringen van de uitstoot van koolstofdioxide is er immers wel in de Klimaatwet opgenomen dat er wordt gestreefd naar een CO2-neutrale energieproductie in 2050.

De grootschalige veeteelt brengt meer problemen met zich mee. Zo is een hoge vleesconsumptie slecht voor de volksgezondheid. Daarnaast draagt veeteelt bij aan de verslechtering van de biodiversiteit, doordat grote tukken bos en ander land gebruikt worden voor het grazen van dieren en water in rivieren en meren afneemt, omdat het water wordt gebruikt voor het irrigeren van land waarop granen voor veevoer verbouwd worden.

Een duidelijk voorbeeld van de afname van biodiversiteit is te vinden in de dramatische daling van het aantal insecten. Uit een recent onderzoek van de Radboud Universiteit blijkt dat binnen 27 jaar 76 procent van de insecten is verdwenen. De oorzaak die wordt beschreven is de intensivering van het agrarisch landgebruik, de toename van het gebruik van fosfaat en stikstof in de landbouw, de stijging van het gebruik van pesticides en mogelijk ook de versnippering van de oorspronkelijke leefgebieden van de insecten.

Het zojuist beschreven voorbeeld is een vicieuze cirkel. De landbouw neemt toe, waardoor de insectenpopulatie afneemt. Insecten zijn essentieel voor het behoud van bloemen en planten. Door de daling van het aantal insecten kunnen minder bloemen bestuift worden. Daardoor neemt het aantal planten af.  Minder planten hebben als gevolg dat er minder CO2 wordt opgenomen door de natuur. De aarde zal verder opwarmen.

De gevolgen van landbouw zijn dus ernstig. Daarom is het belangrijk dat het volk goed onderwezen wordt over de problemen die het met zich meebrengt. Het is onbegrijpelijk hoe  populaire politici, zoals Thierry Baudet, klimaatverandering nog kunnen ontkennen, terwijl de natuur zulke duidelijke signalen geeft.

Hoewel de vleesproductie en de bevolkingsgroei in Nederland in mindere mate toenemen dan in veel ontwikkelende landen, is het belangrijk dat Nederland zijn voorbeeldfunctie op het internationale wereldtoneel voortzet en strenger optreedt tegen de groeiende veeteelt. Zo staat Nederland al bekend om zijn progressieve optredens op het gebied van homorechten, euthanasie en abortus. Als Nederland ook op het gebied van veeteelt het voortouw neemt, is er een grote kans dat er ook op dat vlak een domino-effect in gang wordt gezet en er meer landen volgen.

Een voorbeeld waarmee klimaatschade eenvoudig inperkt kan worden is het toevoegen van roodalgen aan veevoer. Het wetenschappelijke tijdschrift Animal Production Science publiceerde in 2015 al een onderzoek waarin wordt bewezen dat de uitstoot van methaan met 70 procent wordt verminderd door  het  toevoegen  van slechts 2 procent gedroogde roodalgen aan veevoer.

Een andere manier om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen is door over te stappen van veeteelt naar kweekvlees. De technologie is er al en het probleem is dringend.

De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) staat echter in de weg van de verkoop van kweekvlees, omdat het de innovatie nog niet goedgekeurd is onder de Europese novel food-wetgeving. In 2013 werd de eerste kweekhamburger al aan de wereld  gepresenteerd door de Nederlandse hoogleraar Mark Post. Het is onbegrijpelijk dat de Nederlandse overheid nog steeds geen effectieve stappen heeft genomen om de productie en verkoop van kweekvlees op grote schaal mogelijk te maken.

De gevolgen van klimaatverandering zijn zeer zorgwekkend. Het is daarom van essentieel belang om zo veel mogelijk te doen om de planeet leefbaar te houden voor de komende generaties. Dat kan gebeuren door bewust te worden van de ernst van het probleem en door strengere klimaatwetgeving op het gebied van veeteelt op te stellen.